ಬೆಂಗಳೂರು: ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜಕಾರಣದಲ್ಲಿ ದಶಕಗಳ ಕಾಲ ದಟ್ಟ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿದ್ದ ‘ಅಹಿಂದ’ (ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತ, ಹಿಂದುಳಿದ ಮತ್ತು ದಲಿತ) ಸಮೀಕರಣದ ರಾಜಕಾರಣಕ್ಕೆ ಇದೀಗ ದೊಡ್ಡ ಧಕ್ಕೆಯಾಗಿದೆ. ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರಭಾವಿ ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗಗಳ ನಾಯಕ ಹಾಗೂ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯನವರ ರಾಜೀನಾಮೆ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ, ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘಕಾಲ ನಡೆದ ‘ಅಹಿಂದ ದರ್ಬಾರ್’ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಅಂತ್ಯಗೊಂಡಿದೆ ಎಂಬ ಚರ್ಚೆಗಳು ರಾಜಕೀಯ ವಲಯದಲ್ಲಿ ತೀವ್ರಗೊಂಡಿವೆ.
ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ: ತಳಮಟ್ಟದಿಂದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಪೀಠದವರೆಗೆ ನಡೆದು ಬಂದ ಹಾದಿ
ಮೈಸೂರಿನ ವರುಣಾ ಹೋಬಳಿಯ ಸಿದ್ದರಾಮನಹುಂಡಿಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ರೈತ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯನವರ ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರವೇಶ ಮತ್ತು ಬೆಳವಣಿಗೆ ರೋಚಕವಾದುದು. ವಕೀಲಿ ವೃತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತಲೇ ಸಮಾಜವಾದಿ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳಿಂದ ಪ್ರೇರಿತರಾಗಿ ಅವರು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಕಾಲಿಟ್ಟರು.
- ಆರಂಭಿಕ ದಿನಗಳು ಮತ್ತು ಶಾಸಕರಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ: 1983ರಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಲೋಕದಳ ಪಕ್ಷದಿಂದ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಚಾಮುಂಡೇಶ್ವರಿ ಕ್ಷೇತ್ರದಿಂದ ವಿಧಾನಸಭೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ ಅವರು, ಪ್ರಥಮ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲೇ ಗೆದ್ದು ಎಲ್ಲರ ಗಮನ ಸೆಳೆದರು. ನಂತರ ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಹೆಗಡೆಯವರ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಕಾವಲು ಸಮಿತಿಯ ಮೊದಲ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದರು.
- ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವರಾಗಿ ದಾಖಲೆ: ಜನತಾದಳ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ಉಪಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಹಾಗೂ ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವರಾಗಿ ಬರೊಬ್ಬರಿ 13 ಬಾರಿ ರಾಜ್ಯ ಮುಂಗಡ ಪತ್ರವನ್ನು (ಬಜೆಟ್) ಮಂಡಿಸಿದ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆ ಇವರದ್ದಾಗಿದೆ. ರಾಜ್ಯದ ಆರ್ಥಿಕ ಶಿಸ್ತನ್ನು ಕಾಪಾಡುವಲ್ಲಿ ಇವರ ಪಾತ್ರ ದೊಡ್ಡದಾಗಿತ್ತು.
- ಜೆಡಿಎಸ್ನಿಂದ ಉಚ್ಚಾಟನೆ ಮತ್ತು ಅಹಿಂದ ಉದಯ: ಹೆಚ್.ಡಿ. ದೇವೇಗೌಡರೊಂದಿಗಿನ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯದ ಬಳಿಕ ಜೆಡಿಎಸ್ನಿಂದ ಹೊರಬಂದ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ, ರಾಜ್ಯಾದ್ಯಂತ ಭಾರಿ ಸಂಚಲನ ಮೂಡಿಸಿದ ‘ಅಹಿಂದ’ ಚಳವಳಿಯನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಿದರು. ಶೋಷಿತ ವರ್ಗಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ವೇದಿಕೆಯಡಿ ತರುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದರು.
- ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸೇರ್ಪಡೆ ಮತ್ತು ಸುವರ್ಣ ಯುಗ: 2006ರಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಕ್ಷ ಸೇರಿದ ಇವರು, 2013ರಲ್ಲಿ ಪಕ್ಷವನ್ನು ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ತರುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದರು. 2013 ರಿಂದ 2018 ರವರೆಗೆ ಐದು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಪೂರ್ಣಾವಧಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ‘ಅನ್ನಭಾಗ್ಯ’, ‘ಕ್ಷೀರಭಾಗ್ಯ’ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಜನಪ್ರಿಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದರು. ದೇವರಾಜ ಅರಸು ಅವರ ನಂತರ ಐದು ವರ್ಷಗಳ ಆಡಳಿತ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗದ ಮೊದಲ ಸಿಎಂ ಎಂಬ ಇತಿಹಾಸ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು.
- ದ್ವಿತೀಯ ಬಾರಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ: 2023ರ ವಿಧಾನಸಭಾ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಭರ್ಜರಿ ಬಹುಮತದೊಂದಿಗೆ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ, ಎರಡನೇ ಬಾರಿಗೆ ರಾಜ್ಯದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಪೀಠ ಅಲಂಕರಿಸಿದರು.
ಏನಿದು ಅಹಿಂದ ಇತಿಹಾಸ?
ಕರ್ನಾಟಕದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಕೆಲವು ಪ್ರಭಾವಿ ಸಮುದಾಯಗಳ ಕೈಯಲ್ಲಿದ್ದ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ತಳಮಟ್ಟದ ಜನರಿಗೂ ತಲುಪಿಸುವಲ್ಲಿ ‘ಅಹಿಂದ’ ವರ್ಗಗಳ ಒಕ್ಕೂಟ ದೊಡ್ಡ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿತ್ತು.
- ಡಿ. ದೇವರಾಜ ಅರಸು: ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗಗಳ ಜಾಗೃತಿಗೆ ಭದ್ರ ಬುನಾದಿ ಹಾಕಿದವರು.
- ಎಸ್. ಬಂಗಾರಪ್ಪ ಮತ್ತು ಎಂ. ವೀರಪ್ಪ ಮೊಯ್ಲಿ: ಈ ನಾಯಕರು ಶೋಷಿತ ವರ್ಗಗಳ ಧ್ವನಿಯಾಗಿ ಅಧಿಕಾರದ ಚುಕ್ಕಾಣಿ ಹಿಡಿದಿದ್ದರು.
- ಧರ್ಮಸಿಂಗ್: ಸಮ್ಮಿಶ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಅಹಿಂದ ವರ್ಗಗಳ ಸಮತೋಲನ ಕಾಯ್ದುಕೊಂಡಿದ್ದರು.
- ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ: ದೇವರಾಜ ಅರಸು ಅವರ ನಂತರ ಅಹಿಂದ ರಾಜಕಾರಣವನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಮುನ್ನಡೆಸಿದ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆ ಇವರದ್ದು. ತಮ್ಮ ಜನಪ್ರಿಯ ‘ಅಹಿಂದ’ ಚಳವಳಿಯ ಮೂಲಕವೇ ಅವರು ಎರಡು ಬಾರಿ ರಾಜ್ಯದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿದ್ದರು.
ದರ್ಬಾರ್ ಅಂತ್ಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣಗಳೇನು?
ರಾಜಕೀಯ ವಿಶ್ಲೇಷಕರ ಪ್ರಕಾರ: ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯನವರ ರಾಜೀನಾಮೆಯು ಕೇವಲ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಅಧಿಕಾರ ಮುಕ್ತಾಯವಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಕಳೆದ 78 ವರ್ಷಗಳಿಂದ ರಾಜ್ಯ ರಾಜಕಾರಣವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಒಂದು ಪ್ರಬಲ ಸಾಮಾಜಿಕ-ರಾಜಕೀಯ ಸಮೀಕರಣದ ಪತನದ ಮುನ್ಸೂಚನೆಯಾಗಿದೆ.
- ನಾಯಕತ್ವದ ಶೂನ್ಯತೆ: ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯನವರ ನಂತರ ಅಹಿಂದ ವರ್ಗಗಳನ್ನು ಇಷ್ಟೇ ಪ್ರಬಲವಾಗಿ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯಬಲ್ಲ ಎರಡನೇ ಹಂತದ ಸರ್ವಸಮ್ಮತ ನಾಯಕತ್ವ ಪ್ರಸ್ತುತ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿಲ್ಲ.
- ಬದಲಾದ ರಾಜಕೀಯ ಸಮೀಕರಣ: ಪ್ರಸ್ತುತ ರಾಜಕೀಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಜಾತಿ ಸಮೀಕರಣಗಳಿಗಿಂತ ಹೊಸ ಅಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ ವಿರೋಧಿ ಅಲೆಗಳು ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ಬಂದಿರುವುದು ಈ ಕುಸಿತಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಮುಂದೇನು?
ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯನವರ ನಿರ್ಗಮನದೊಂದಿಗೆ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜಕಾರಣದಲ್ಲಿ ಈಗ ಹೊಸ ಪರ್ವ ಆರಂಭವಾಗಿದೆ. ಮುಂಬರುವ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯದ ಚುಕ್ಕಾಣಿ ಯಾರ ಕೈಸೇರಲಿದೆ ಮತ್ತು ಅಹಿಂದ ಸಮುದಾಯಗಳು ತಮ್ಮ ರಾಜಕೀಯ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಹೇಗೆ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಕಾದು ನೋಡಬೇಕಿದೆ.
